Topiramatın Metotreksat İlişkili Pankreas Hasarı Üzerine Etkisi

Amaç: Bu çalışmada metotreksat ilişkili pankreas hasarında topiramatın pankreasın Langerhans adacık hücreleri üzerine olan etkisinin araştırılması amaçlandı. Gereçler ve Yöntem: Çalışma 04 Temmuz- 24 Temmuz 2022 tarihinde Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Hayvan Deneyleri ünitesinde gerçekleştirilmiştir. Çalışmada Spraque-Dawley erkek sıçanlar her grupta
8 hayvan olacak şekilde 3 gruba ayrıldı. Kontrol grubuna ait sıçanlara sadece %0.9’luk serum fizyolojik intraperiteonal (i.p.) olarak uygulandı. Metotreksat (MTX) grubuna tek doz 20mg/kg MTX uygulandı. Topiramat (TPM) tedavi grubuna MTX uygulamasından 7 gün önce ve 7 gün sonra olmak üzere toplam 14 gün süreyle günde tek doz TPM 100 mg/kg/gün oral gavaj yoluyla uygulandı. TPM uygulamasından 7 gün, son dozdan 16 saat sonra tüm denekler 50 mg/kg ketamin HCL ve 20 mg/kg ksilazin i.p. uygulanarak uyutuldu. Bulgular: MTX grubunda Langerhans adacıklarında yaygın ödematöz alanlar ve nekrotik hücreler gözlemledik. TPM grubunda MTX grubuna kıyasla nekrotik hücrelerin ve ödematöz alanların azaldığını
saptadık. MTX grubunda insulin pozitivitesi gösteren β hücrelerinin kontrol grubuna kıyasla azalmış olduğunu saptadık (p<0.05). TPM grubundaki pankreas dokusuna ait kesitlerde MTX grubuna kıyasla insülin pozitivitesi gösteren β hücrelerinde anlamlı düzeyde artış olduğunu gözlemledik (p<0.05). MTX grubunda kontrol grubuna kıyasla glukagon pozitivitesi gösteren hücrelerin sayısında anlamlı olarak azalma olduğunu izledik (p<0.05). TPM grubunda MTX grubuna kıyasla glukagon pozitivitesini gösteren α hücrelerinin sayısının artmış olduğunu gözlemledik (p<0.05). Histopatolojik Hasar Skoru kontrol grubunda 0(0-1), MTX grubunda 6(6-8)’ya yükseldiğini saptadık (p<0.05). TPM grubunda HHS 2(2-3) olarak gözlemlendi (p<0.05). Sonuç: Çalışmamız topiramatın pankreas adacık hücreleri üzerinde koru yucu bir etkiye sahip olduğunu göstermektedir.